(Cel)Bel gratis

Bedenkingen en hersenkronkels

GRATIS MP3-spelers”, “GRATIS belminuten”, “KLIK en WIN fabuleuze prijzen”, …

Schreeuwerige leuzes, banners en pop-ups. U kent ze wel. En u denkt: “Wie trapt daar nu in? Ik niet!”

En toch. Ze werken. Anders zouden ze niet bestaan. Mensen willen winnaars zijn. Mensen willen dingen gratis krijgen. Mensen willen het gevoel krijgen dat ze een zaakje gedaan hebben. En daar spelen de reclame-jongens en de spammers handig op in.

En dat zomaar gratis!Een tijdlang drukte supermarkt Delhaize wekelijks een bonnetje af in de kranten met “het gratis product van de week”. Een gratis productje, meestal vrij nieuw, dat normaal ongeveer een euro kostte. Gratis, zonder aankoopverplichting. En het werkte – voor Delhaize dan toch. De bonnetjes werden massaal uitgeknipt, de gratis producten vlogen de deur uit. En de Delhaize-supermarkten kregen heel wat volk over de vloer dat meer kocht dan alleen het gratis product. Maar voor de producenten – die de producten moesten betalen – waren de gratis bonnetjes niet langer houdbaar. Mensen namen de producten immers mee naar huis, of ze er nu in geïnteresseerd waren of niet. Ahja, ‘t is toch gratis! En veel dure producten belandden dus gewoon in de vuilbak.

“Gratis” werkt dus. Er is zelfs een website – Gratiz.be – helemaal gewijd aan gratis aanbiedingen, en hoe ze te pakken krijgen. Op zich is daar natuurlijk niets mis mee (ook ik pik al graag eens een aanbiedinkje mee), maar de keerzijde van de medaille is dat mensen in hun hebzucht vergeten rekening te houden met hun privacy en internetveiligheid. En alle gevraagde gegevens zomaar invullen, als ze hun gratis aanbieding maar krijgen. En dat is gevaarlijk.

Dat is exact wat Safer Internet probeert duidelijk te maken met hun jongste stunt.

Sinds kort vind je hier en daar banners en links naar CelBel, de nieuwe mobiele operator in België.

CelBel is een nieuwe mobiele operator met grote Europese ambities. Hij komt in 2008 op de markt en België is uitgekozen als testmarkt, omdat België een klein landje is en interessante concurrenten heeft.

CelBelOm die markt te verkennen, doen ze nu een uniek aanbod voor jongeren: aan alle 13- tot 18-jarigen schenken ze een gratis GSM-abonnement (met behoud van nummer) tot ze 21 zijn. Gratis! Zomaar! Omdat ze u graag zien! Het enige wat je moet doen, is je registreren op hun site, click2win.be – een geweldig, tot de verbeelding sprekend, commercieel webadres.

Heb je dat gedaan (naam, adres, telefoonnummer, geboortedatum, … ingegeven), dan mag je nog drie e-mail-adressen van vrienden invullen (spam spam spam), om de boodschap verder te verspreiden. En daarna is je registratie voltooid.

En dan krijg je volgende tekst te zien:

Proficiat Karel!
Je bent nu lid van het CelBel-netwerk.
Een gratis gsm-abonnement, dat is een ongelooflijk aanbod!

Maar tja … eigenlijk … moet je het niet geloven! Want CelBel bestaat niet!
Maar wees gerust, dit is geen echte valstrik.
Het is alleen maar een manier om je te waarschuwen voor de gevaren van het web. Zo let je de volgende keer beter op vooraleer je gegevens online doorgeeft. Jouw persoonlijke gegevens kunnen immers doorverkocht worden aan anderen. Hierdoor krijg je spam en virussen die je computer beschadigen.

Het was dus allemaal geen waar, maar een lokmiddeltje om te zien hoe snel mensen hun gegevens invullen, en om ze erop te wijzen dat ze daarmee moeten opletten. Je wordt verwezen naar web4me.be, een deelsite van Safer Internet, specifiek voor jongeren. Sorry – het was te mooi om waar te zijn.

Op zich is het een origineel en lovenswaardig initiatief, maar ik hoop dat ze hun doel niet voorbij schieten. Ik kan me voorstellen dat heel wat enthousiaste jongeren gaan afknappen op het feit dat ze na de teleurstelling een belerend vingertje krijgen, en dus de moeite niet gaan nemen om de teksten te lezen.

Bovendien wordt er geflirt met de grenzen van de netdeontologie. Wat mag en wat mag niet?

Enige tijd terug organiseerde ik aan onze universiteit een workshop rond PC- en internetbeveiliging. Daarbij moesten de mensen op voorhand inschrijven via een eenvoudige website. Heel even heb ik getwijfeld om op die website een veldje te voorzien waar de deelnemers hun userid (gebruikersnummer aan de universiteit) en het bijhorende wachtwoord moesten (of mochten) invullen, om dan op mijn presentatie te vertellen hoeveel mensen dit daadwerkelijk gedaan hadden, en hoe onverantwoord dat wel was. Uiteindelijk heb ik het niet gedaan. Omdat ik ermee over de schreef zou gegaan zijn. Uiteindelijk zou het misbruik van een vertrouwenspositie geweest zijn – de mensen verwachten geen louche truukjes van een centrale informaticadienst van de grootste universiteit van het land.

Hetzelfde met onze fictieve telefoonmaatschappij. De site straalt een zeker professionalisme uit, en mensen zien er dus geen graten in om informatie te geven die wel eens misbruikt zou kunnen worden. En net dat vertrouwen misbruiken malafide internetoplichters. Ze doen hun best om professionalisme uit te stralen, en – hop – ze hebben je.

Safer InternetHoe het onderscheid te maken tussen kaf en koren? Moeilijk. Kritisch zijn. Weten dat niets gratis is. En dat er vieze meneren op internet rondlopen.
En dat is wat Safer Internet ons probeert te leren.

Surft veilig, weest kritisch, en geeft nooit wachtwoorden, tenzij het is om daadwerkelijk in te loggen. Ook niet als de helpdesk van je provider er vriendelijk om vraagt (Michel Vuijlsteke heeft er een sappig verhaal over).

En neen, uw bank zal u nooit om uw Visa-kaartnummer vragen. Ikzelf daarentegen…
Laat je Visa-kaartnummer achter in de commentaren op dit artikel, en u wint een gedeukt pingpongballetje! Win win win! Gratis! Doen doen doen!

6 thoughts on “(Cel)Bel gratis

  1. ‘t Is wel vriendelijk dat je de clou van de zaak verklapt… zoveel potentiële onveilige surfers, die eens een goede maar onschadelijke les zouden leren, zullen nu met scha en schande elders in de val lopen… spijtig… Straks moet ik je nog gaan verdenken van opzettelijke sabotage, omdat je zelf een lucratieve handel in internetgegevens runt – vandaar je vraag om ons e-mailadres als we willen reageren 😉

  2. Pingback: verboden te lezen

  3. is dat nu waar van celbel dat da niet bestaat?want iedereen zegt iets anders.en kan er niet meer aan uit!

  4. Ja dat is waar. CelBel bestaat niet, zoals hierboven duidelijk uitgelegd, en zoals ook duidelijk aangegeven op het moment dat je je registreert.

  5. Hey, bedankt voor de info, moet eerlijk toegeven dat ik er bijna ook was in gelopen !! ondanks mijn nog (jonge) leeftijd van 41j.

    Maar ik dacht zal het eens Google…en hup hier is het antwoord.
    Hopelijk doen mij 3 kinderen dit ook eerst voor ze zicht ergens inschrijven !!
    k’zal het hun zeker proberen te vertellen.
    gr.

    ;-))

    PS: sorry dat visa nummer kan ik je niet geven …heb er geen haha

Leave a Reply to Karel Cancel reply